|
Bimmer
Ervaren Forumlid (serieus betrokken)
 
Netherlands
818 Posts
|
Posted-19 Mar 2003: 10:16:28
|
Een overzicht van belangrijke momenten in de crisis rond Irak sinds 16 juli 1979, de dag dat Saddam Hussein president werd van Irak.
16 juli 1979
Saddam Hussein wordt president van Irak. Hij is tot dan de sterke tweede man achter president Hassan al-Bakr. Saddam stuurt hem met pensioen en laat zichzelf uitroepen tot president.
22 september 1980
Een grensconflict tussen Iran en Irak escaleert in een oorlog tussen de twee landen.
16 maart 1988
Bij een aanval met chemische wapens op het Iraaks-Koerdische dorp Halabja vallen meer dan 5.000 doden. De Amerikaanse president George Bush haalt de aanval vaak aan als hij over de misdaden van Saddam Hussein praat.
29 augustus 1988
Einde van de oorlog tussen Iran en Irak. Tijdens de strijd vallen in totaal aan beide kanten een miljoen doden. De oorlog eindigt in een staakt-het-vuren na interventie door de Verenigde Naties, maar leidt niet tot een duidelijke grenscorrectie.
2 augustus 1990
Irak valt Koeweit binnen. De VN-Veiligheidsraad roept Irak in resolutie 660 op tot volledige terugtrekking.
6 augustus 1990
De Verenigde Naties leggen Irak economische sancties op.
16 januari 1991
Begin van de Golfoorlog. Een door de Verenigde Staten geleide coalitie begint met luchtaanvallen op Irak.
27 februari 1991
Koeweit wordt bevrijd na een driedaags grondoffensief.
3 maart 1991
Irak accepteert de voorwaarden voor een wapenstilstand.
Maart-april 1991
Koerden slaan op de vlucht nadat Irak steden in het noorden bombardeert.
6 april 1991
Irak accepteert een VN-resolutie waarin staat dat het land de productie van massavernietigingswapens moet beindigen en een speciaal VN-team (Unscom) moet toelaten dat wapeninspecties uitvoert.
10 april 1991
De VN vestigt een 'safe haven' (een van oorlog uitgezonderd gebied) in noord-Irak ter bescherming van de Koerden.
26 augustus 1992
In zuid-Irak wordt een 'no-fly'-zone ingesteld.
27 juni 1993
De VS voeren luchtaanvallen uit op de Iraakse inlichtingendienst, als vergelding voor een verijdelde aanslag op ex-president George Bush Sr. van de VS, tijdens diens bezoek aan Koeweit in april.
14 april 1995
Begin van het 'olie-voor-voedsel'-programma, dat Irak toestaat olie te exporteren om voedsel en medicijnen te kopen.
Maart-juni 1996
VN-wapeninspecteurs worden niet toegelaten tot omstreden militaire locaties.
29 oktober 1997
Irak vraagt de Amerikaanse leden van het VN-inspectieteam te vertrekken. Ze vertrekken tijdelijk, maar komen op 20 november terug.
Januari 1998
Irak werkt niet samen met de VN-inspecteurs, omdat er te veel Amerikanen en Britten lid zijn van het inspectieteam. Irak weigert het inspectieteam toegang tot presidentile locaties. Een maand later belooft Irak aan Kofi Annan, de secretaris-generaal van de VN, onbelemmerde toegang voor de VN-inspecteurs.
16 december 1998
Het VN-inspectieteam stopt met zijn werkzaamheden, omdat Irak niet goed genoeg meewerkt.
16-19 december 1998
Operatie 'Desert Fox' begint: vier dagen luchtaanvallen van de VS en Groot-Brittanni tegen de Iraakse wapenprogramma's.
17 december 1999
De VN vervangt Unscom [UN Special Commission (voor de ontwapening van Irak)] door Unmovic [UN Monitoring, Verification and Inspection Commission].
16 februari 2001
De VS en Groot-Brittanni bombarderen onverwachts doelen ten zuiden van de Iraakse hoofdstad Bagdad. De aanval is een vergeldingsactie voor de toegenomen verdedigingsmaatregelen van de Iraki's tegen Amerikaanse en Britse vliegtuigen in de zuidelijke no-fly-zone.
29 januari 2002
In de eerste 'State of the Union' (de jaarlijkse toespraak van de Amerikaanse president voor het Amerikaanse Congres) na de aanslagen van 11 september 2001 noemt president Bush Irak als een van de landen van de 'as van het kwaad'. Hij beticht Irak, net als Iran en Noord-Korea, van het ontwikkelen van biologische, chemische en nucleaire wapens.
6 april 2002
Tijdens een onderhoud met de Britse premier Tony Blair zegt Bush dat hij het regime van Saddam Hussein in Irak weg wil hebben.
5 juli 2002
Gesprekken in Wenen tussen de VN en Irak over de hervatting van de wapeninspecties worden zonder resultaat afgebroken.
12 september 2002
President Bush roept de VN op Irak tot ontwapening te dwingen, 'anders zal actie onafwendbaar zijn.' Bush belooft dat de VS zullen samenwerken met de VN-Veiligheidsraad 'voor de noodzakelijke resoluties'.
16 september 2002
Irak zegt de onvoorwaardelijke terugkeer van de VN-inspecteurs te accepteren.
van Bagdad Foto Reuters
24 september 2002
Groot-Brittanni publiceert een dossier waarin wordt gesteld dat Irak zich in het geheim blijft inspannen om een kernbom te maken en ballistische raketten te verbeteren om nucleaire, biologische en chemische wapens te kunnen afschieten. 'De dreiging is ernstig en actueel, [Saddam] heeft vooruitgang geboekt en moet gestopt worden', aldus premier Blair in het voorwoord van het dossier.
30 september 2002
VN-onderhandelaars en een Iraakse delegatie komen tot een akkoord over de voorwaarden voor terugkeer van de VN-wapeninspecteurs. De VS laten direct weten hervatting van de inspecties te blokkeren tot de VN-Veiligheidsraad er harde nieuwe voorwaarden aan heeft verbonden.
11 oktober 2002
Het Amerikaanse Congres geeft Bush toestemming geweld tegen Irak te gebruiken als alle diplomatieke middelen zijn uitgeput.
16 oktober 2002
Saddam Hussein wordt door 100% van de Iraakse kiesgerechtigden herkozen tot president van Irak.
8 november 2002
De VN-Veiligheidsraad neemt unaniem een Amerikaans-Britse resolutie (nummer 1441) aan die Irak een 'laatste kans' geeft zich van massavernietigingswapens te ontdoen, anders dreigen 'ernstige gevolgen'. Aan de stemming is twee maanden van onderhandelingen voorafgegaan. Rusland en Frankrijk willen af van een automatisme van militair ingrijpen in de resolutie. In de resolutie is ook vastgelegd dat, na vier jaar afwezigheid, de wapeninspecteurs zullen terugkeren in Irak.
13 november 2002
Saddam Hussein stuurt een brief aan VN-secretaris-generaal Kofi Annan waarin hij de VN-resolutie accepteert.
18 november 2002
VN-wapeninspecteurs arriveren in Bagdad, op 27 november beginnen de inspecties.
3 december 2002
Saddam Hussein zegt dat hij in de hervatte VN-wapeninspecties een kans ziet te bewijzen dat Irak geen verboden wapens bezit.
4 december 2002
De VN-veiligheidsraad gaat akkoord met verlenging van het olie-voor-voedsel-programma voor zes maanden. De Veiligheidsraad legt zich neer bij de eis van de VS om de lijst met goederen die Bagdad niet mag invoeren te herzien.
7 december 2002
Irak presenteert de VN een dossier van twaalfduizend pagina's dat het Iraakse programma voor wapens onthult, zoals gevraagd in VN-resolutie 1441. De raakse autoriteiten stellen dat het dossier aantoont dat Irak geen massavernietigingswapens heeft. Het dossier wordt in Washington en Londen sceptisch ontvangen.
18 december 2002
De Britse minister van Buitenlandse Zaken, Jack Straw, zegt dat de Iraakse wapenverklaring vol lacunes zit, maar dat dat op zichzelf nog geen 'wezenlijke schending' (material breach) van resolutie 1441 is. Een 'wezenlijke schending' wordt beschouwd als aanleiding tot een aanval op Irak.
19 december 2002
De VS beschuldigen Irak van het 'wezenlijk schenden' van VN-resolutie 1441. Hans Blix, de chef van de VN-wapeninspecties, verklaart dat de Iraakse verklaring nauwelijks nieuwe informatie bevat over de capaciteit van massavernietigingswapens van Irak.
6 januari 2003
Saddam Hussein zegt dat hij klaar is voor oorlog, hij beschuldigt de wapeninspecteurs van spionage. Hij noemt zijn vijanden de 'vrienden en helpers van Satan'.
9 januari 2003
De VN-wapeninspecteurs in Irak hebben geen hard bewijs ('smoking guns') gevonden van illegale Iraakse wapenprogramma's, maar de informatie die Bagdad heeft verschaft over zijn wapenprogramma's is onvolledig. Dit verklaart Hans Blix in een tussentijds verslag aan de Veiligheidsraad.
11 januari 2003
Groot-Brittanni stuurt de eerste 3.000 mariniers naar het Golfgebied.
13 januari 2003
Mohammed ElBaradei, hoofd van de IAEA (het Internationale Atoom Energie Agentschap), zegt dat de VN-wapeninspecteurs nog 'een paar maanden' nodig hebben om hun werk in Irak af te maken.
14 januari 2003
De Amerikaanse regering stuurt nog eens 27.000 man troepen naar de Golf voor een mogelijke aanval op Irak. De planning is dat de VS eind februari zo'n 150.000 soldaten in de regio hebben.
16 januari 2003
De wapeninspecteurs vinden in Irak lege raketkoppen, waarmee chemische wapens verspreid zouden kunnen worden.
27 januari 2003
Blix en ElBaradei presenteren hun eerste rapport aan de VN-Veiligheidsraad: Irak werkt onvoldoende mee.
28 januari 2003
Bush houdt zijn State of the Union. De VS, zegt hij, hebben bewijzen dat Irak niet meewerkt en de inspecteurs misleidt.
30 januari 2003
Acht Europese leiders tekenen een steunbetuiging voor het beleid van Bush. De brief wordt ondertekend door Spanje, Portugal, Itali, Verenigd Koninkrijk, Tsjechi, Hongarije, Polen en Denemarken.
31 januari 2003
Blix ziet nog geen reden voor militair ingrijpen in Irak.
2 februari 2003
Blair en Bush spreken uit dat Irak nog maximaal zes weken tijd krijgt om zich te ontwapenen.
5 februari 2003
De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, Colin Powell, houdt een presentatie voor de VN-Veiligheidsraad. Powell stelt dat Irak de wereld bedriegt en verboden wapens produceert en verbergt. Frankrijk, China en Rusland zijn niet overtuigd.
14 februari 2003
In hun tweede rapport aan de VN zijn Blix en ElBaradei positiever over de medewerking van de autoriteiten in Bagdad, maar er ontbreken nog veel gegevens.
15 februari 2003
Wereldwijd gaan miljoenen mensen de straat op om tegen een dreigende oorlog te demonstreren.
24 februari 2003
De VS, Groot-Brittanni en Spanje leggen de VN-Veiligheidsraad een ontwerpresolutie voor die de weg vrijmaakt voor militaire actie tegen Irak.
2 maart 2003
Het Turkse parlement keert zich tegen de komst van Amerikaanse troepen op Turks grondgebied.
5 maart 2003
Frankrijk, Duitsland en Rusland keren zich tegen de ontwerpresolutie van de VS, Groot-Brittanni en Spanje.
7 maart 2003
Blix en ElBaradei vragen de VN-Veiligheidsraad tijdens een nieuwe rapportage om 'enkele maanden' extra tijd. De VS en Groot-Brittanni willen Irak hooguit tot 17 maart tijd geven om volledig te ontwapenen.
10 maart 2003
Rusland en Frankrijk zullen een veto uitspreken als het voorstel van de VS, Groot-Brittanni en Spanje in de Veilighedsraad een meerderheid haalt.
16 maart 2003
Bush, Blair en de Spaanse premier Aznar geven de internationale gemeenschap nog n dag de tijd om zich achter de VS te scharen.
(Bron: The Observer en ANP) |
|
Klacht indienen
|
|